HABAŞ patlaması sonrası Gümrükçü’nün telefon yasağı iddiası

İzmir’in Aliağa ilçesindeki HABAŞ tesisinde meydana gelen patlamanın ardından CHP İzmir Milletvekili Utku Gümrükçü, fabrikanın geçmiş denetimlerde tespit edilen risklerin giderilmediğini savundu. Gümrükçü, kazanın yaşandığı alanın 2025 yılında hazırlanan denetim raporunda kırmızı ile işaretlendiğini iddia etti. Ayrıca 2024 yılında 109, 2025 yılında 146 kayıp günlü iş kazası yaşandığını belirterek bu artışın iş güvenliği açısından uyarı niteliğinde olduğunu söyledi. Patlamanın ardından fabrikanın çalışanların telefonla içeri girmesini yasakladığını ileri süren Gümrükçü, bu uygulamanın görüntü alınmasını engellemeye yönelik olduğunu ve fabrika yönetimini delilleri karartmakla suçladı.

Gümrükçü’nün iddiaları ve denetim raporu

Gümrükçü, kazadan önce hazırlanan denetim raporlarının gereğinin yerine getirilmediğini ve çalışanların uyarılarının dikkate alınmadığını savundu. 2025’te denetim yapan bir kişinin kendilerine ulaşarak, “Biz raporu verdik, tam bir yıl önce bu olayın, bu iş kazasının olduğu yer bizim raporumuzda kırmızı olarak işaretlenmişti” dediğini aktardı. Denetim raporu iddiası ve çalışan uyarılarının dikkate alınmadığı yönündeki beyanlar Gümrükçü tarafından tekrarlanırken, raporun içeriği ve resmi doğrulanabilir belgeler haberde yer almamaktadır.

Geçmiş kazalar ve artan iş güvenliği kaygısı

Gümrükçü, HABAŞ’ta geçmiş yıllarda yaşandığını belirttiği bir dizi olayı tarihleriyle sıraladı. Sıralamada belirtilen olaylar arasında pota devrilmesi, çelik blok taşınması sırasında ölüm, yüksekten düşme, denize düşme, vinç kazası, üzerine metal bobin düşmesi ve çelikhanede patlama gibi vakalar yer aldı. CHP tarafından hazırlanan rapordan aktarıldığı belirtilen verilere göre 2024’te 109, 2025’te 146 kayıp günlü iş kazası kaydedildiği ifade edildi; Gümrükçü bu artışı iş güvenliği açısından önemli bir gösterge olarak değerlendirdi.

Denetim sistemi eleştirisi, sosyal etkiler ve talepler

Gümrükçü, özel denetim firmalarının işletmelerden ücret almasının denetimin bağımsızlığını zedeleyebileceğini savundu ve denetimin doğrudan devlet eliyle yapılması gerektiğini belirtti. Patlamanın ardından işçilerin cenazelere katılamaması ve taziye yaklaşımı gibi sosyal etkileri eleştiren Gümrükçü, bağış kampanyalarının kayıpları telafi etmeyeceğini vurguladı. CHP’nin Meclis’e önerge verdiğini ve önergenin reddedildiğini belirten Gümrükçü, partisi tarafından bir heyetin görevlendirildiğini, heyetin gelişmeleri takip ettiğini ve işçi aileleriyle görüşmeler yaptığını aktardı. Ayrıca bir heyetin fabrikaya girişine izin verilmediğini ileri sürdü.

Genel değerlendirme ve çağrı

Gümrükçü, Türkiye genelindeki işçi ölümlerine ve çocuk işçiliğine de değinerek, ekim ayında en az 193 işçinin hayatını kaybettiğini ve bunların dokuzunun çocuk olduğunu söyledi. İş güvenliği denetimlerinin etkinleştirilmesini, tespit edilen riskler için yaptırım uygulanmasını ve somut politikaların açıklanmasını talep etti. İzmir halkını, sendikaları, siyasi partileri ve sivil toplum kuruluşlarını işçi ölümlerine karşı duyarlı olmaya çağırdı; CHP olarak çalışanların yaşam hakkını ve çalışma koşullarını savunmayı sürdüreceklerini belirtti.