Yemen’de Ateşkes Çöktü: Husiler ve Suudiler Yeniden Karşı Karşıya

Yemen’de yaklaşık dört yıllık görece sakinliğin ardından çatışmalar yeniden geniş çaplı bir savaşa dönüşme riski taşıyor. İran destekli Husilerin son haftalarda Kızıldeniz kıyısında stratejik bölgelerde ilerlemesi ve Suudi Arabistan’a yönelik füze ve İHA saldırılarını artırması, Yemen’deki savaşın yeniden bölgesel boyut kazanmasına yol açtı. The New York Times’ın Gazete Oksijen tarafından yayımlanan analizine göre gelişmeler, Orta Doğu’daki mevcut çatışmalara yeni bir cephe eklenmesi ve enerji piyasaları üzerindeki baskının artması ihtimalini gündeme getirdi.Yemen’de çatışmalar nasıl yeniden başladı?Yemen’de iç savaş, Husilerin 2014 yılında başkent Sana’yı ele geçirerek uluslararası toplum tarafından tanınan hükümeti kentten çıkarmasının ardından derinleşti. Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon ise hükümete destek vermek amacıyla askeri operasyon başlattı.Taraflar 2022 yılında kırılgan bir ateşkes üzerinde anlaşmıştı. Ancak ateşkes kalıcı bir siyasi çözüme dönüşmedi. Son dönemde karşılıklı suçlamalar ve askeri hareketlilik yeniden yoğunlaştı.Husiler, Suudi Arabistan’ı Yemen’deki operasyonları artırmakla suçlarken, kendi saldırılarını da misilleme olarak nitelendiriyor. Suudi makamları ise bazı Husi suçlamalarına ilişkin kamuya açık bir yanıt vermedi.Husilerin Kızıldeniz’deki ilerleyişi neden önemli?Çatışmalardaki en önemli gelişmelerden biri, Husilerin Kızıldeniz kıyısındaki stratejik bölgelerde kontrolünü genişletmesi oldu. The New York Times’ın aktardığı değerlendirmeye göre Husi güçleri Muha ve Bab el Mendeb Boğazı çevresinde etkisini artırdı.Bab el Mendeb, Kızıldeniz ile Aden Körfezi arasındaki kritik geçiş noktalarından biri olduğu için bölgedeki askeri hareketlilik yalnızca Yemen açısından değil, uluslararası deniz taşımacılığı açısından da önem taşıyor.Ancak sahadaki kontrol iddiaları konusunda tarafların açıklamaları arasında farklılık bulunuyor. Anadolu Ajansı’nın 10 Eylül tarihli haberinde, Husilerin Muha’yı ele geçirdiği yönündeki iddiaların ardından Yemen hükümeti güçlerinin bölgede yeniden konuşlandığı ve bir komuta merkezi kurduğu aktarılmıştı.Suudi Arabistan ve ABD’nin tutumuÇatışmaların yeniden yoğunlaşması Riyad’ın önündeki seçenekleri de zorlaştırıyor. Suudi Arabistan’ın ABD’den daha fazla askeri destek istediği, ancak Washington yönetiminin konuya ilişkin tutumunun süreç içerisinde değiştiği bildiriliyor. The New York Times’ın aktardığına göre ABD yönetimi bir aşamada Pentagon’a hava saldırıları için hazırlık yapılması talimatı verirken daha sonra saldırıları erteleme kararı aldı.İngiltere’nin ise Suudi uçaklarına sınırlı süreyle havadan havaya yakıt ikmali desteği sağlayacağı yönündeki açıklamalar da bölgedeki gelişmelerin uluslararası boyutunu ortaya koyuyor.Yemen’deki savaşın yeniden genişlemesi halinde Kızıldeniz’deki deniz taşımacılığı, enerji piyasaları ve bölgesel güvenlik üzerindeki etkilerin daha da büyümesi beklenebilir. Ancak çatışmanın hangi ölçekte devam edeceği ve tarafların yeniden müzakere masasına dönüp dönmeyeceği şu aşamada netleşmiş değil.