Egzama sosyal hayatı nasıl etkiler? Uzmandan uyarılar

İstanbul’da Klinik Psikolog İpek Erol, egzamanın fiziksel belirtilerinin (kaşıntı, kuruluk, kızarıklık) ötesinde kişinin sosyal yaşamı ve ruh sağlığı üzerinde belirgin etkileri olabileceğini söyledi. Erol, özellikle yüz, boyun ve eller gibi kolay fark edilen bölgelerdeki lezyonların, kişinin sürekli başkalarının dikkatini çekildiğini düşünmesine, özgüvende azalma ve sosyal kaçınma davranışları gelişmesine neden olabileceğini belirtti. Bu durumun zamanla sosyal ortamlardan uzaklaşma, iş ve ilişkilerde geri planda kalma eğilimleriyle sonuçlanabileceğini; sık buluşma iptalleri, göz temasından kaçınma ve sosyal anksiyetenin güçlenmesi halinde profesyonel desteğin gerekli olabileceğini vurguladı.

Görünür cilt belirtileri ve sosyal kaygı

Erol, egzamanın bulaşıcı olmadığına ve kişisel hijyen eksikliğinin göstergesi sayılmaması gerektiğine dikkat çekti. Buna rağmen geçmişte yaşanan olumsuz yorumlar veya damgalanma deneyimleri, kişinin başkalarının bakışlarını olumsuz yorumlamasına yol açabiliyor. Artan kaygı, kişinin konuşurken karşı tarafın ifadelerini olumsuz okumaya, küçük duraksamaları cildine yönelik olumsuz değerlendirmelere bağlamaya neden olabiliyor; bu da kaçınma davranışlarını pekiştiriyor.

Ne zaman psikolojik destek düşünülmeli? Tedavi ve öneriler

Erol, egzamanın klinik tedavisiyle birlikte duygusal yükün de ele alınmasının yaşam kalitesi için önemli olduğunu belirtti. Bilişsel davranışçı terapi (BDT), sosyal kaygıyı artıran düşünce döngülerini hedeflerken; kabul ve kararlılık terapisi (AKT) kişinin zorlayıcı düşüncelerle yaşama biçimini değiştirmesine ve değer verdiği alanlara geri dönmesine yardımcı olabiliyor. Sosyal hayatın daraldığı, sık buluşma iptal edildiği veya günlük işlevselliğin etkilendiği durumlarda psikolojik yardım alınması önerildi. Erol, ayrıca yakın çevrenin egzama hakkında doğru bilgiye sahip olmasının, damgalamayı azaltarak hastaların sosyal yaşamını destekleyeceğini söyledi.

Sonuç olarak, egzama ile yaşamak sosyal hayatı sürdürmeye engel değildir; ancak görünür belirtiler ve bunların yarattığı kaygılar yaşam kalitesini boğazlayacak düzeye gelirse hem dermatolojik hem psikolojik müdahalenin birlikte planlanması gerektiği vurgulanıyor.